Hăm Tã ở Trẻ Sơ Sinh: Nguyên Nhân, Cách Phòng Ngừa và Điều Trị
Hăm tã, hay còn gọi là viêm da tã lót, là tình trạng viêm da thường gặp ở vùng quấn tã của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Đây là vấn đề phổ biến trong giai đoạn bé sử dụng tã, biểu hiện bằng vùng da đỏ ửng, căng bóng và gây khó chịu cho bé. Nguyên nhân chủ yếu là do tã ẩm ướt không được thay kịp thời, sự ma sát liên tục trên da nhạy cảm của trẻ, hoặc môi trường ẩm thấp tạo điều kiện cho kích ứng da phát triển.
Bài viết được chuyên môn tư vấn bởi Bác sĩ Chuyên khoa I Huỳnh Khắc Luân - Cố vấn Nhi khoa của Momcare24h, hiện công tác tại các khoa Nội 2 - Cấp cứu - Sức khỏe Trẻ em tại Bệnh viện Nhi Đồng 2.
1. Nguyên nhân dẫn đến hăm tã ở trẻ
Hăm tã là tình trạng phổ biến ở trẻ nhỏ, đặc biệt ở các vùng da thường xuyên tiếp xúc với tã như mông, bẹn. Dưới đây là các nguyên nhân chính được phân tích từ góc độ y khoa:
- Làn da nhạy cảm của bé: Da của bé sơ sinh có thể được chia thành 4 loại: da thường, da khô, da nhạy cảm và da bị chàm thể tạng. Nếu bé có làn da nhạy cảm hoặc bị chàm thể tạng, da bé sẽ dễ bị kích ứng bởi các yếu tố bên ngoài, làm tăng nguy cơ bị hăm tã.
- Dị ứng với sản phẩm chăm sóc da: Da của bé có thể phản ứng với các thành phần có trong tã hoặc khăn ướt, đặc biệt là những sản phẩm chứa nhiều hóa chất, chất tạo mùi, hoặc dung dịch thấm hút.
- Sự cọ xát của tã với da bé: Mặc dù khi chọn tã, mẹ có thể cảm thấy chất liệu mềm mại, nhưng da của trẻ sơ sinh rất mỏng manh và dễ bị tổn thương. Một số loại tã, dù mềm khi sờ vào, vẫn có thể gây cọ xát mạnh, khiến da bé bị kích ứng và dễ bị hăm.
- Nhiễm trùng hoặc nhiễm nấm: Nếu tã vải không được giặt sạch hoặc mẹ sử dụng các loại tã dán một lần không có khả năng thấm hút tốt, sẽ tạo ra môi trường ẩm ướt. Khi da bé tiếp xúc lâu với nước tiểu hoặc phân, vi khuẩn và nấm có thể phát triển, gây tổn thương và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và hăm tã.
- Sử dụng quần lót nhựa: Mặc dù quần lót nhựa có thể giúp giữ cho quần áo của bé khô và sạch sẽ, nhưng chúng lại không thoáng khí, gây bí bách cho da bé. Môi trường ẩm ướt này sẽ dễ dẫn đến tình trạng hăm tã do da bé không thể "thở" được.
2. Dấu Hiệu Nhận Biết Hăm Tã
Bé bị hăm tã nặng sẽ có những triệu chứng rõ rệt dễ nhận thấy, mẹ hãy chú ý một chút ở các biểu hiện của bé như:
- Da bé đỏ, rát hoặc xuất hiện các vết loét nhỏ, gây đau đớn, có thể kèm theo mùi khai.
- Bé cảm thấy khó chịu, quấy khóc khi thay tã hoặc khi chạm vào vùng da bị hăm.
Trong trường hợp nặng, có thể xuất hiện các mụn mủ hoặc vùng da bị nứt nẻ. Các triệu chứng hăm tã lúc ban đầu khá vô hại nhưng nếu không được điều trị dứt điểm có thể gây nên những bệnh cơ hội khác như nhiễm nấm và nhiễm trùng da ở trẻ sơ sinh.
3. Cách Điều Trị Hăm Tã Hiệu Quả
Nếu bé đã bị hăm tã, các bậc phụ huynh có thể áp dụng các biện pháp điều trị sau:
- Bôi kem chống hăm: Sử dụng các loại kem có chứa oxit kẽm hoặc các thành phần dịu nhẹ như dầu dừa, bơ shea để làm dịu da bé.
- Giữ vệ sinh vùng tã: Rửa nhẹ nhàng, không chà xát mạnh vào vùng da bị hăm để tránh làm tổn thương thêm.
- Thay đổi loại tã: Nếu bé có dấu hiệu dị ứng với loại tã đang sử dụng, hãy thử chuyển sang loại tã khác để xem có cải thiện tình hình không.
- Thăm khám bác sĩ: Nếu tình trạng hăm tã không cải thiện sau vài ngày hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, cha mẹ nên đưa bé đến bác sĩ để được tư vấn và điều trị kịp thời
4. Một số biện pháp Phòng Ngừa Hăm Tã
- Thay tã cho bé thường xuyên, không để tã quá lâu, đặc biệt là sau khi bé đi vệ sinh.
- Đảm bảo vùng mông của bé luôn được khô thoáng trong suốt ngày, nên để bé không mặc tã trong vài phút để da bé được "thở".
- Rửa tay sạch sẽ trước và sau khi thay tã cho bé để tránh nhiễm trùng, nhiễm nấm.
- Sử dụng loại tã ít chất tạo mùi và hóa chất, càng tự nhiên càng tốt.
- Thay tã thường xuyên để bảo vệ làn da bé.
- Chú ý lựa chọn tã phù hợp với kích thước và độ phát triển của bé để tránh ma sát gây tổn thương cho da.
5. Khi Nào Cần Đưa Bé Đến Bác Sĩ?
Nếu hăm tã kéo dài hơn 3 ngày mà không cải thiện, hoặc bé có các dấu hiệu như mụn mủ, vết loét hoặc vùng da bị sưng tấy, cha mẹ nên đưa bé đến cơ sở y tế để thăm khám. Ngoài ra, nếu bé có dấu hiệu sốt hoặc quấy khóc liên tục, không thể làm dịu được, việc tìm kiếm sự tư vấn y tế là rất quan trọng.
Hăm tã là một tình trạng phổ biến, nhưng nếu cha mẹ hiểu đúng nguyên nhân và chăm sóc đúng cách, bé sẽ nhanh chóng hồi phục. Momcare24h hy vọng bài viết trên đã cung cấp cho các bậc phụ huynh một số thông tin bổ ích về tình trạng hăm tã ở trẻ sơ sinh và những cách điều trị tại nhà.
Momcare24h luôn đồng hành cùng các bậc phụ huynh trong hành trình chăm sóc bé yêu, mang lại sự an tâm và hạnh phúc cho gia đình bạn.