02/03/2018 lúc 1:13 pm

Những hiện tượng giải phẫu và sinh lý sau sinh

Hậu sản là thời kỳ các cơ quan sinh dục dần dần trở lại trạng thái bình thường về giải phẫu và sinh lý, trung bình là khoảng thời gian 6 tuần lễ đầu sau sanh. Là một giai đoạn cần theo dõi để chẩn đoán và điều trị, dự phòng các biến chứng sau sanh: xuất huyết, nhiễm trùng.

2.1. Những thay đổi ở tử cung
Tử cung có ba hiện tượng xảy ra:
– Co cứng: khối cầu an toàn nằm dưới rốn.
– Co bóp: trong những ngày đầu sau sanh thỉnh thoảng có những cơn co bóp mạnh làm sản phụ đau. Tử cung co bóp mạnh là do bị kích thích bởi sản dịch, máu cục, sự cho con bú hay mức độ căng quá mức của trực tràng, bàng quang do bị liệt cơ năng sau sanh. Vì vậy sau mỗi cơn co bóp mạnh sẽ có ít máu cục hay toát ra cùng sản dịch.
– Co hồi: sau sanh tử cung nhô trên khớp vệ 13cm, trung bình mỗi ngày co hồi 1cm. Đến ngày thứ 6 hậu sản, đáy tử cung nằm khoảng giữa rốn và xương vệ. Ngày thứ 12 – 13 sau sanh thường tử cung co hồi nhỏ nằm trong vùng chậu, không sờ thấy trên khớp vệ nữa, những ngày đầu co hồi nhanh hơn những ngày sau, cần phải theo dõi hàng ngày. Khoảng 4-6 tuần sau sanh vị trí tử cung sẽ trở về bình thường như lúc chưa mang thai.
– Sự co hồi tử cung phụ thuộc vào nhiều yếu tố: sự thu hồi tử cung ở người sanh con so nhanh hơn ở người sanh con rạ, ờ người cho con bú nhanh hơn là ở những người không cho con bú, người sanh thường co hồi nhanh hơn người mổ lấy thai. Khi chuyển dạ kéo dài, con to, đa ối, nhiễm trùng, sự co hồi tử cung chậm hơn bình thường.
Cho con bú sớm khoảng 30 phút – 1 giờ sau sanh giúp tử cung co hồi và mau lên sữa. mặt khác cung cấp nguồn dinh dưỡng quý giá sớm cho trẻ: sữa non.
Xoa bóp tử cung ngoài thành bụng cũng giúp tử cung co hồi tốt. Có thể dùng các thuốc co hồi tử cung khi có chỉ định.

2.2. Âm hộ, âm đạo và tầng sinh môn
Âm hộ, âm đạo bị dãn căng sau sanh sẽ co hồi dần và 10 – 15 ngày sau sanh sẽ trở về bình thường về kích thước, nhưng hiếm khi có kích thước như lúc chưa mang thai.
Màng trinh đặc trưng có vài nếp lồi của mô. Nó luôn bị xé rách khi thai đi qua chỉ còn lại di tích.
Tầng sinh môn: trương lực cơ bề mặt và cơ nâng hậu môn trở về bình thường phụ thuộc vào cuộc sanh và cắt khâu tầng sinh môn, chỉnh hình lại tầng sinh môn do rách. Trương lực cơ tốt hơn khi tập thể dục tầng sinh môn trong thời kỳ hậu sản.
Thay đổi những cấu trúc vùng chậu trong chuyển dạ có thể dẫn đến sa tử cung, tiểu không kiểm soát. Những bệnh lý này sẽ được phẫu thuật phục hồi sau khi cai sữa.
Sa bàng quang nhẹ thường gặp trong những ngày đầu, nó mất đi cũng nhanh và hoàn toàn theo những tổn thương phối hợp ở dưới niêm mạc.

ThS.BSCK.II Lê Thanh Hùng

THÔNG TIN LIÊN QUAN
momcare24h
TRUYỀN THÔNG MOMCARE24H
Truyền thông đưa tin về Momcare24h
XEM THÔNG TIN
momcare24h
DỊCH VỤ MOMCARE24H
Xem dịch vụ của chúng tôi để sử dụng dịch vụ tốt nhất cho bạn.
XEM THÔNG TIN